Enerji kaybını ölçen ve buna müdahale eden sistemler kuruyorum

Buraya nasıl geldim

İşe, parmağımla gösterebildiğim bir problemle başladım. Kamu binaları — okullar, kamu ofisleri, belediye tesisleri — tek bir kişinin dikkatiyle değil, bir kurumun bütçesiyle gün boyu çalışır. Enerji orada sessizce ve sürekli kaybolur; alışılmış karşılık ise çoğu zaman bir raporla biter. Ben tespitin ve müdahalenin aynı sistemin içinde durmasını istedim. Bu çalışma Türkiye’de tescilli bir patente dönüştü: TR 2025 014583 B, 2025 yılında verildi. Geri kalan işlerimi hâlâ bu projeye bakarak değerlendiriyorum.

Sistemi jürilerin karşısına çıkarmak, onu kurmaktan daha çok şey öğretti. Aynı proje 2023’te Indonesia Inventors Day’de sergilendi ve yine 2023’te İzmir’de düzenlenen BUCA IMSEF’te mühendislik ve enerji kategorisinde bronz madalya aldı. 2024’te TEKNOFEST Çevre ve Enerji Teknolojileri Yarışması’nda finale kaldı. Her jüri aynı sorunun farklı bir biçimini sordu: tam olarak neyi ölçtün ve bu ölçüm neyi kanıtlamıyor?

Sonrasında alan genişledi. 2024’te TEKNOFEST Efficiency Challenge’ta, 2025’te Kuzey Kıbrıs’ta Uçan Araba Simülasyon Yarışması’nda ve yine 2025’te İstanbul’da İnsansız Su Altı Sistemleri Yarışması’nda çalıştım; üçünde de finale kaldık. Aynı dönemde TÜBİTAK 2204-A kapsamında araştırma projeleri yürüttüm: 2024’te psikoloji alanında bölge ikinciliği, 2025’te teknoloji ve tasarım alanında sergilenmeye seçilen bir proje. İki eTwinning projem Ulusal Kalite Etiketi aldı. Entrepreneurial Skills Pass sınavını yüzde 100 puanla tamamladım; ayrıca GençBizz ve GençBizzTech programlarını bitirdim.

Nasıl çalışırım

Tasarıma, hata durumundan geriye doğru giderek başlarım. Bir sistemin neyi iyi yapması gerektiğine karar vermeden önce, sessizce yapmasına izin verilmeyecek şeyleri belirlerim: kayıt bırakmadan enerji kaybetmek, kimsenin harekete geçmediği bir arıza bildirmek, kimsenin tekrarlayamayacağı bir sayı üretmek. Mimarinin büyük bölümü bu listeden çıkar.

Her projeye taşıdığım üç alışkanlık var. İddiayı, herhangi bir şey inşa etmeden önce yazmak; böylece sonradan kontrol edilebilir. Ölçüm düzeneğini erken kurmak; çünkü ölçülemeyen bir prototip yalnızca bir kanaattir. Gözlemlenen ile çıkarılan sonucu ayrı tutmak; hem raporda hem konuşmada.

Yarışmalar bu noktada işe yarıyor. Teslim tarihi karar vermeye, jüri ise açıklamaya zorluyor. Dört TEKNOFEST finali ve iki NASA International Space Apps Challenge sezonu — 2024 ve 2025’te takımımız Galactic Problem Solver adaylığı aldı — bu disiplini benim kontrol etmediğim bir takvime bağladı.

Genellikle takım içinde çalışıyorum ve yazan kişi olmaya gayret ediyorum: iki alt sistem arasındaki arayüz, bir parçanın neden diğerine tercih edildiği, henüz yapılmamış test.

Sırada ne var

Patent tescilli; kurulu değil. Önümdeki iş, alanın gösterişsiz kısmı: tescilli bir istemi, gerçek bir binada bir sezon boyunca çalışan ve başkasının denetleyebileceği kanıt üreten bir sisteme çevirmek. Bu, bir yarışma hafta sonundan daha yavaş ve daha az görünür ilerliyor; fikrin bir değeri olup olmadığına da asıl bu kısım karar veriyor.

Bunun ötesinde genişlemek değil, derinleşmek istiyorum. Şimdiye kadarki kayıt enerji, mobilite, simülasyon ve su altı sistemlerine yayılıyor; bu, hızlı öğrenebildiklerimin iyi bir haritası, iyi bildiklerimin ise kötü bir haritası. Sıradaki adım eklemek değil, daraltmak.

Bir de yöntemi yayımlamayı sürdürmek istiyorum: ne denendi, ne işe yaramadı ve eldeki kanıt gerçekte neyi destekliyor. Bunların yazılı olduğu yer bu sitedeki projeler, ödüller ve patent bölümleri; hepsini ayrıntısıyla konuşmaktan memnuniyet duyarım.